Akromegali Nedir?
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Akromegali Nedir?

    Akromegali, büyüme hormonu (GH) salgısının fazla olması nedeniyle ortaya çıkan bir hastalıktır. Büyüme hormonu, vücudun büyüme ve gelişme sürecine yardımcı olan bir hormondur ve beyin tümörü, beyin yaralanması veya başka bir nedenle beyinin büyüme hormonu salgılamasının çok fazla olması durumunda akromegali gelişebilir.

    Akromegali belirtileri arasında, yüz ve ellerdeki büyüme, el ve ayak parmaklarındaki büyüme, göğüs kafesi ve omuzların genişlemesi, sık idrara çıkma, hafif halsizlik, adet düzensizlikleri ve cinsel işlev bozuklukları gibi belirtiler sayılabilir. Akromegali tedavi edilmezse, ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir ve ölümle sonuçlanabilir. Tedavisi, GH salınımını azaltmaya yönelik ilaçlar ve cerrahi yöntemlerle yapılabilir.

    Akromegali Belirtileri

    Akromegali belirtileri, hastalık seviyesine ve süresine göre değişebilir. Genel olarak, akromegali belirtileri şunlar olabilir:

    Yüz ve ellerdeki büyüme: Yüz ve ellerdeki doku hacmi artar ve yüz ve eller büyür. Bu, yüz ve el kemiklerinin büyümesine neden olur ve gözlerin çevresinde, burun kökünde ve dudaklarda genişleme görülür.

    El ve ayak parmaklarındaki büyüme: Parmaklar genişler ve uzamaya başlar. Bu, el ve ayak parmaklarının kemiklerinin büyümesine neden olur.

    Göğüs kafesi ve omuzların genişlemesi: Akromegali olan kişilerin göğüs kafesi ve omuzları daha geniş görünür.

    Sık idrara çıkma: Akromegali olan kişilerde idrar çıkışı artar ve sık idrara çıkma görülebilir.

    Hafif halsizlik: Akromegali olan kişilerde hafif halsizlik ve yorgunluk hissedilebilir.

    Adet düzensizlikleri: Akromegali olan kadınlarda adet düzensizlikleri görülebilir.

    Cinsel işlev bozuklukları: Akromegali olan erkeklerde cinsel işlev bozuklukları görülebilir.

    Bu belirtiler zaman içinde artabilir ve ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Özellikle, kalp ve damar sağlığı, kemikler, beyin ve sinir sistemi gibi vücut sistemlerinin etkilenmesine neden olabilir. Bu nedenle, akromegali tanısı konulduktan sonra tedavinin önemli olduğu unutulmamalıdır.

    Akromegali  Nedenleri

    Akromegali, beyin tümörü, beyin yaralanması veya başka bir nedenle beyinin büyüme hormonu (GH) salgılamasının çok fazla olması durumunda ortaya çıkar.

    Büyüme hormonu, vücudun büyüme ve gelişme sürecine yardımcı olan bir hormondur ve beyin tarafından üretilir. Beyin, hipofiz bezinin GH salınımını düzenler ve vücuttaki hormon düzeylerini dengede tutar. Ancak bazı durumlarda, beyin tarafından üretilen GH miktarı normal düzeylerin çok üzerine çıkar ve bu durum akromegali olarak adlandırılır.

    Akromegali nedenleri arasında şunlar sayılabilir:

    Tümörler: Beyinde GH salgılanmasını düzenleyen hipofiz bezi üzerinde bulunan tümörler akromegaliye neden olabilir. Bu tümörler, genellikle benign (iyi huylu) olmasına rağmen, GH salınımını fazla üretmeye neden olabilirler.

    Beyin yaralanmaları: Beyin travmaları veya beyin ameliyatları sonrasında da akromegali gelişebilir.

    Diğer nedenler: Akromegali, hipofiz bezi veya beyinin başka bir bölümünde bulunan tümörler, beyin ameliyatları, radyoterapi veya kemoterapi gibi tedaviler sonrasında da ortaya çıkabilir.

    Akromegali, nadir görülen bir hastalıktır ve sıklıkla orta yaş ve üzerinde görülür. Akromegali tanısı konulduktan sonra, tedavinin önemli olduğu unutulmamalıdır. Tedavi edilmezse, ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir ve ölümle sonuçlanabilir.

    Akromegali Tedavisi

    Akromegali tedavisi, büyüme hormonu (GH) salınımını azaltmaya yönelik ilaçlar ve cerrahi yöntemlerle yapılabilir. Tedavi seçimi, hastalık seviyesi ve şiddetine göre değişebilir.

    İlaç tedavisi: İlaç tedavisi, GH salınımını azaltmaya yönelik ilaçlar kullanılarak yapılır. Bu ilaçlar, genellikle hipofiz bezinin GH salınımını düzenleyen dopamine agonistleri olarak adlandırılan ilaçlardır. Bu ilaçlar, beyinde dopamine adı verilen bir hormona benzer bir madde üreterek GH salınımını azaltır. İlaç tedavisinin etkinliği, ilaç dozajına ve kullanım sıklığına göre değişebilir.

    Cerrahi tedavi: Cerrahi tedavi, hipofiz bezi üzerinde bulunan tümörlerin çıkarılması amacıyla yapılır. Cerrahi tedavi, genellikle ilaç tedavisine cevap vermeyen veya ilaç tedavisine tolerans geliştirmeyen hastalarda tercih edilir. Cerrahi tedavinin amacı, hipofiz bezinin GH salınımını azaltmaktır. Cerrahi tedavi, genellikle endoskopik transsphenoidal cerrahi olarak adlandırılan bir yöntemle yapılır. Bu yöntem, burun boşluğu üzerinden hipofiz bezine erişilerek tümör çıkarılmasını amaçlar.

    Akromegali tedavisi, hastalığın seviyesi ve şiddetine göre değişebilir ve genellikle uzun süreli bir süreçtir. Tedavi edilmezse, ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir ve ölümle sonuçlanabilir. Bu nedenle, akromegali tanısı konulduktan sonra tedavinin önemli olduğu unutulmamalıdır.

    "Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz."

    Yazar Hakkında

    Tıbbi Yayın Kurulu

    Tıbbi Yayın Kurulu

    tarafından 23.12.2022 tarihinde onaylandı.

    İletişim Formu

    Göksun AYVAZ
    Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

    Prof. Dr.

    Göksun AYVAZ

    Koru Ankara Hastanesi

    AfruzBABAYEVA
    Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

    Uzm. Dr.

    Afruz BABAYEVA

    Koru Ankara Hastanesi